Kompresja audio to prawdopodobnie najtrudniejszy efekt do zrozumienia i opanowania.
Czyż nie?
Muszę przyznać, że sam zajęło mi dużo czasu, aby zrozumieć, jak go używać. Równocześnie z equalizacją, reverberacją, delayami… to było w porządku — ale kompresja pozostawała dla mnie tajemnicą.
Poza zrozumieniem efektu samego w sobie i różnych typowych ustawień pluginów kompresji, miałem szczególnie trudności z wizualizacją dlaczego tego potrzebuję.
W rzeczywistości problem polega na tym, że kompresor może służyć do wielu rzeczy.
Aby to uprościć, często mówi się, że służy do zmniejszenia zakresu dynamicznego (Dynamic Range po angielsku), czyli różnicy między cichymi a głośnymi dźwiękami nagrania.
Niestety (lub może na szczęście), rzeczywistość jest bardziej skomplikowana.
Dlatego zdecydowałem się podzielić z Wami tą listą 6 możliwych zastosowań kompresji w miksie. Mam nadzieję, że pomoże Wam lepiej zrozumieć, co możecie zrobić z kompresorem podczas miksowania lub masteringu.
1 – Tłumienie szczytów
Typowe ustawienia: Szybki atak, średnie release
Klasyczne zastosowanie kompresji.
Jeśli zakres dynamiczny nagrania jest bardzo szeroki, to szczyty mogą się wyróżniać znacznie bardziej niż reszta podczas miksowania.
Rezultatem będzie dźwięk z małą ilością ciała i objętości, trudny do usłyszenia w miksie.
To typowo to, co może się zdarzyć z werblem. Możesz equalizować go tak, jak chcesz, ale jeśli transjenty (szczyty, które oznaczają atak pałeczki) są znacznie głośniejsze niż reszta dźwięku, to Twój werbel będzie brakować impetu i ciężaru.
Z drugiej strony, kompresując ten transjent, poziom początkowego szczytu zostanie tłumiony i zbliży się do poziomu tailu. Wtedy lepiej usłyszysz szczegóły ciała instrumentu.
W takich sytuacjach doskonale sprawdzają się kompresory typu “1176”, dla których istnieją emulacje w formie pluginów. Są one znane z bardzo szybkiego ataku (około 20 mikrosekund), co pozwala im optymalnie kontrolować szczyty/transjenty.
2 – Dodanie energii
Typowe ustawienia: Średni atak, zmienne release
Czasami jednak konieczna jest odwrotna operacja: szczyty są mniej więcej na tym samym poziomie co reszta dźwięku instrumentu, a nagranie brakuje energii, impetu, a nawet agresji.
Rozwiązanie?
Za pomocą kompresora, skomprymujesz dźwięk tuż po szczytach. To oznacza, że będziesz musiał użyć wolniejszego ataku, aby kompresja miała miejsce po przejściu transjentu. W ten sposób dźwięki, które nie są szczytami, zostaną stłumione.
Następnie podnieś poziom ścieżki za pomocą Make-Up gain i gotowe! Zyskałeś na mocy 🙂
Typowym przykładem jest gitara akustyczna. Jeśli chcesz wyraźniej usłyszeć strumming, lub atak pióra na struny, musisz skompresować dźwięk między szczytami, aby je uwydatnić.
Użyj do tego wystarczająco wolnego ataku, aby szczyty nie były kompresowane, oraz wystarczająco szybkiego release, aby kompresor wrócił do zera przed następnym szczytem.
3 – Wyrównanie nagrania
Typowe ustawienia: Średni atak, średnie release
Nieco w kontynuacji poprzedniego przykładu, możliwe jest również wyrównanie dźwięku nagrania za pomocą kompresora.
Innymi słowy, nie będziemy koniecznie kompresować transjentów, ale raczej ciało instrumentu lub głosu. Celem jest uzyskanie bardziej jednolitego poziomu, który dobrze się wyróżnia w miksie.
To typowo w takich sytuacjach używamy słynnych kompresorów typu “LA-2A” (lub ich emulacji wtyczkowych). Bardzo łatwe w użyciu, ponieważ zazwyczaj nie można regulować ataku ani release, łagodzą dźwięk i pozwalają uzyskać bardziej stały poziom.
Zalecam szczególnie wypróbowanie tej techniki na nagraniach gitary basowej, fortepianu lub głosu, jeśli masz wrażenie, że twój instrument pojawia się i znika w twoim miksie.
4 – Dodaj kolor
Typowe ustawienia: nie ma znaczenia
Wiele kompresorów analogowych jest znanych z tego, że dodają koloru i charakteru do dźwięku, gdy przetwarzają sygnał audio.
Ten fenomen jest po prostu wynikiem wyboru komponentów znajdujących się wewnątrz (lampy, tranzystory, diody…).
Tak jest na przykład w przypadku modeli vintage, które wcześniej wspomniałem, takich jak 1176 od UREI lub LA-2A od Teletronix.
Oczywiście, aby dodać ciepła do swoich miksów, możesz z powodzeniem użyć prostej wtyczki saturacji. Jednak niektóre wtyczki dedykowane do kompresji symulują z większą lub mniejszą wiernością vintage kompresory i ich charakterystyczny kolor.
Dlatego, jeśli chcesz nadać charakter swoim utworom, a nawet prawdziwe vintage feeling, to w tym kierunku możesz się zwrócić. Nawet jeśli efekt czasami może wydawać się subtelny, szybko zrobi różnicę, jeśli zastosujesz go na kilku ścieżkach!
Wskazówka: w wielu przypadkach nie ma nawet potrzeby aktywowania kompresji, aby uzyskać kolor. Zachowaj jednostkowy ratio (1:1) i po prostu ciesz się analogową symulacją swojej wtyczki 🙂
5 – Dodaj “klej”
Typowe ustawienia: Niski ratio (1.5:1 lub 2:1), kilka dB redukcji wzmocnienia tylko
Możesz kompresować i miksować swoje różne ścieżki jak najlepiej, czasami możesz odczuwać, że całość brakuje spójności.
Jakby instrumenty grały w różnych miejscach.
Może to być spowodowane początkowym nagraniem — w każdym razie, kompresja znowu może ci pomóc w tej sytuacji.
Dokładniej mówiąc, kompresja busa.
Ogólną ideą jest zastosowanie lekkiej kompresji na grupie ścieżek. Na przykład, grupa ścieżek perkusyjnych (kick, snare, overheads…).
Jeśli zachowasz niskie ratio i tylko 2 lub 3 decybele redukcji wzmocnienia, dźwięk różnych instrumentów w pewnym sensie stanie się bardziej zgrany, bardziej spójny.
Mówi się, że dodajemy “klej”. Klej dźwiękowy, w pewnym sensie.
Uważaj jednak, złe ustawienia mogą szybko destabilizować twój miks, tym bardziej, że wszystkie instrumenty, które zgromadziłeś w swoim busie, będą na to wpływać. Bądź więc ostrożny/a i używaj tej techniki z umiarem…
6 – I w końcu, kompresja równoległa
Typowe ustawienia: Bardzo niski threshold, niski ratio, przetwarzanie równoległe
Ostatni punkt tej listy to kompresja równoległa. To bardzo praktyczna technika, ale której nie należy stosować bezmyślnie we wszystkich swoich miksach.
Idea polega na zmieszaniu dwóch sygnałów:
- Sygnał “dry”, bez kompresji
- Sygnał “wet”, identyczny, ale z dodatkową kompresją
Na obrazku:
Celem jest zazwyczaj zachowanie dynamiki nagrania (czyli szczytów) dzięki sygnałowi “dry”, ale subtelne dodanie mocno skompresowanego sygnału. Transjenty nie będą więc wpływane, ale dźwięki początkowo o niskiej głośności będą bardziej obecne.
To pozwala uzyskać grubszy, gęstszy dźwięk, nie poświęcając jednak dynamiki instrumentu czy miksu. Nie wahaj się zresztą użyć kolorowego kompresora, jak te wcześniej wspomniane, dla ciekawszego efektu.
Ta technika jest również nazywana kompresją nowojorską. Często stosuje się ją na busach perkusyjnych, ale także podczas masteringu.
Po więcej informacji, nie wahaj się zajrzeć do mojego artykułu poświęconego kompresji równoległej.
Podsumowując
Jak widać, kompresory mogą być używane w wielu sytuacjach, aby uzyskać bardzo różne efekty.
Oczywiście, każdy miks ma swoje specyfiki. W ramach tego samego albumu, to zła idea myśleć “muszę koniecznie skompresować moją perkusję, bo zrobiłem to ostatnim razem”. Lepiej poświęcić czas na zastanowienie się, co można poprawić. W tym celu ta lista na pewno da ci kilka wskazówek…
A ty, które z tych technik już stosowałeś? 🙂